KONKORDATO
Konkordatonun Modern Hukuktaki Rolü
Konkordato, borçlarını ödeme güçlüğü içine düşmüş borçluların tamamen çökmelerini engelleyen, hem borçluyu koruyan hem de alacaklıların menfaatlerini güvence altına alan bir yeniden yapılandırma ve borç ödeme planıdır. Modern ekonomilerde iflas, çoğu zaman hem ekonomik hem sosyal anlamda ağır sonuçlar doğurduğundan, konkordato “kriz yönetim ve iyileştirme hukuku” niteliğinde bir kurum olarak ön plana çıkar.
Türkiye’de konkordato, özellikle 2018 yılında yürürlüğe giren değişiklikler ile iflas ertelemenin kaldırılmasının ardından başlıca yeniden yapılandırma aracı hâline gelmiştir. Nitekim uygulamada her ölçekte işletmenin yaşadığı finansal dar boğazlar, konkordatonun işlevselliğini daha da artırmıştır.
Konkordatonun Hukuki Dayanağı
Konkordato hükümleri İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 285–309 arası maddeleri arasında düzenlenmiştir. Sürecin teknik detayları ise Konkordato Komiserliği Yönetmeliği, Konkordato Projesinin Hazırlanmasına Dair Yönetmelik ve Yargıtay içtihatları ile belirginleşmiştir.
KONKORDATONUN AMACI VE HUKUKİ NİTELİĞİ
Konkordatonun amacı borçlunun ekonomik faaliyetlerini devam ettirebilmesini sağlanması, alacaklıların en yüksek oranda tatmin edilmesini güvence altına alınması, piyasa bütünlüğünü, ticari istikrarı ve istihdamı korunması, toplumsal maliyetleri azaltılması ve ,flas zincirinin önüne geçilmesidir.
Hukuki Niteliği
Konkordato bir yeniden yapılandırma sözleşmesidir ancak:
Sözleşme niteliği mahkeme onayına bağlıdır
Alacaklı çoğunluğu tarafından kabul edilmesi gerekir
Alacaklıların borçlu iradesine üstün geldiği bir tür “zorunlu anlaşma” niteliği taşır
Onaylandığında tüm alacaklıları bağlar
Bu özellikleriyle konkordato, hem özel hukuk hem de kamu hukuku karakteri taşıyan karma bir kurumdur.
KONKORDATO TÜRLERİ
Adi Konkordato
En yaygın türdür. Borçlu belirli oranda borç indirimi (tenzilat) veya bvadeye yayma (mühlet) ya da her ikisini birlikte talep eder.
Malvarlığının Terki Suretiyle Konkordato
Borçlu, tüm malvarlığını alacaklılara bırakır. Alacaklıların malvarlığını paraya çevirmesiyle borçların tasfiyesi sağlanır.
İflas İçi ve İflas Dışı Konkordato
İflas dışı konkordato: Borçlunun talebiyle açılır.
İflas içi konkordato: Takip sırasında borçlu tarafından ileri sürülür.
Sermaye Şirketleri ve Kooperatiflerde Özel Durumlar
Yetkili organ kararları, yönetim kurulu sorumluluğu, bilanço teknikleri ve bağımsız denetim zorunluluğu bu tür borçlular için farklı şekilde işler.
KONKORDATO ÖN PROJESİ VE MALİ BELGELERİN HAZIRLANMASI
Ön Proje
Konkordatonun kalbidir. Borçlu, ekonomik durumunun neden bozulduğunu, gelecekte nasıl bir ekonomik iyileşme planladığını, alacaklılara hangi vadede ve hangi oranda ödeme yapacağını profesyonel bir biçimde açıklar.
Ön Projenin Zorunlu Unsurları
Aşağıda yer alan unsurların eksik olması konkordato talebinin reddine sebep olabilir:
Ayrıntılı mali analiz
Nakit akış tabloları
Sektörel analiz
Risk değerlendirmesi
Alacaklı sınıflandırmaları
En az 2 yıllık projeksiyonlar
Bağımsız Denetim Raporu
Sermaye şirketleri için zorunludur. Bağımsız denetim raporunda:
Borçlunun mali durumu
Varsayımların gerçekçiliği
Gerçekleşme olasılıkları
Defter ve kayıtların uygunluğu
incelenir.
KONKORDATO SÜRECİNİN AŞAMALARI
Başvuru Aşaması
Borçlu, konkordato talebini yetkili ticaret mahkemesine sunar.
Başvuru Belgeleri:
*Konkordato talep dilekçesi
*Ön proje
*Alacaklı listesi
*Malvarlığı listesi
*Defter dökümleri
*Banka hesapları
*Son 3 yıl mali tablolar
*Bağımsız denetim raporu (zorunluysa)
Geçici Mühlet Aşaması
Mahkeme, başvuru şartları uygun ise 3 aylık geçici mühlet verir. Bu süre 2 ay daha uzatılabilir.
Geçici Mühletin Sonuçları
Tüm takipler durur
Yeni takip açılamaz
Rehinli mallar korunur (satış yasağı)
Sözleşmelerin feshi sınırlandırılır
Kamu borçlarına ilişkin özel düzenlemeler devreye girer
Konkordato Komiseri Atanır
Komiserin Görevleri
Borçlunun mali durumunu incelemek
Alacaklılarla iletişim kurmak
Rapor hazırlamak
Mühletin amacına uygun hareket edilmesini sağlamak
Kesin Mühlet Aşaması
Kesin mühlet süresi 1 yıldır, 6 ay daha uzatılabilir. Kesin mühlet döneminde borçlu faaliyetlerine devam eder ancak komiser denetimindedir. Ödeme planı olgunlaştırılır. Alacaklı toplantısı yapılır ve son teklif versiyonu hazırlanır.
Alacaklı Toplantısı
Toplantı usulü teknik bir konu olup yönetmelikte ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.
Kabul Şartları
Konkordato projesi;
a) Kaydedilmiş olan alacaklıların ve alacakların yarısını
veya
b) Kaydedilmiş olan alacaklıların dörtte birini ve alacakların üçte ikisini, aşan bir çoğunluk tarafından imza edilmiş ise kabul edilmiş sayılır.
Mahkeme Onayı
Mahkeme, alacaklı çoğunluğu sağlanmış olsa bile projenin gerçekçiliğini, sürdürülebilirliğini, iyileşme olasılığını ve kötü niyetin olup olmadığı açılarından inceler. Mahkeme onaylarsa konkordato tasdik edilir ve bağlayıcı hâle gelir. Mahkeme onaylamadığı takdirde süreç sona erer ve konkordato başvurusunun reddine veya konkordatoya başvuranın iflasına karar verir.
KONKORDATONUN HÜKÜM VE SONUÇLARI
Takip yasağı
Faizlerin durması
Rehinli alacaklılara ilişkin özel düzenlemeler
Sözleşmelerin feshedilememesi
İbra veya tenzilat hükümleri
Kamu borçları özel hükümleri
ALACAKLILARIN HAKLARI VE KORUNMASI
Rehinli alacaklıların durumu
Ayrıcalıklı alacaklıların konumu
Kamu alacaklarının sınırları
İşçi alacaklarının önceliği
Teminatlandırma ve projedeki haklar gibi statüler konunmaktadır.
Sonuç olarak;Konkordato, borçlu için sadece bir “kurtuluş yolu” değil; alacaklılar için de borçların en yüksek düzeyde tahsil edilmesini sağlayan önemli bir ticari ve hukuki mekanizmadır. Sürecin başarılı yürütülmesi
profesyonel bir ön proje, mali verilerin teknik hazırlığı, komiserler ile uyumlu çalışma ve mahkeme sürecinin titiz yürütülmesi ile mümkündür.
AYGÜN & YILMAZ Avukatlık Bürosu olarak konkordato sürecinde ve ilgili diğer hukuki konularda süreci başından itibaren profesyonel bir şekilde yönetmek ve hak kaybına uğramamak için müvekkillerimize profesyonel destek sunmaktayız. Detaylı bilgi ve danışmanlık için bizimle iletişime geçebilirsiniz.